مزاج انسانی۴ طبع اصلی به وفق ۴ فصل سال دارد که عبارتند از ۱) طبع گرم وتر (بهاری یا دموی مزاج ها) ۲ ) طبع گرم و خشک (تابستانی یا صفراوی مزاج ها ) ۳) طبع سرد و خشک ( پاییزی یا سوداوی مزاج ها ) ۴ ) طبع سرد و تر ( زمستانی یا بلغمی مزاج ها )
به همین وزان ساعات روز برای انسان نیز تاثیرات خاصی دارد که عبارت است از : از ساعت ۶ صبح تا ۱۲ ظهر بهاری است از ۱۲ ظهر تا ۶ عصر تابستانی است و از ۶ عصر تا ۱۲ شب پاییزی و از ۱۲ شب تا ۶ صبح زمستانی است به خاطر همین تاثیرات است که معمولا از ساعت ۶ عصر تا ۶ صبح حال بیماران وخیمتر و نیاز به مراقبت بیشتری دارند.
رفتار عمومی افرادی که هریک از طبایع فوق را دارند: ۱) افراد دموی مزاج(بهاری) : علاقه به ادبیات و موسیقی - علاقه مند به طبیعت - دارای پوست نرم و مرطوب و منافذ پوستی درشت - با اراده و بی نظم - رنگ مردمک میشی رنگ مو معمولا سیاه خرمایی و پر مو - مزه دهان هنگام برخاستن از خواب شیرین- تمایل به سردی ها ندارند - غذا های سرد و خشک برایشان مناسب است . ۲) افراد صفراوی مزاج(تابستانی): علاقه مند به ریاضیات و ادبیات - گاهی با اراده گاهی سست - تند و تیز و بی قرار - منظم و حساس - دودل - مزه دهان صبحگاهی تلخ - پوست خشک و بی رطوبت - رنگ پوست گرایش به زردی- غالبا کم مو- علاقه مند به ترشی جات - غذای مناسب این افراد سرد و تر است . ۳) افراد سوداوی مزاج(پاییزی) :علاقه مند به حسابگری و مسایل فنی - کم احساس و منطقی - بدبین و نگران - لجباز - اهل جدال و جنجال- رگ دست پنهان - معمولا کم مو - مزه دهان صبحگاهی شور مزه و غذای مناسب این افراد گرم و تر است. ۴ )افراد بلغمی ( زمستانی) : گرایش به علوم عقلی و ریاضیات- منطقی و عاقل - تجارت پیشه - دارای حرکات کند- فراموش کار - آرام - مزه دهان در صبهگاه بی مزه - موهای نرم و نازک و کم مو
میوه و غذاهای گرم و تر: انجیر - انگور - بادام زمینی - به - توت - خربزه - زردک - سیب - کنجد- گلاب - لوبیا قرمزعسل - نخود - گوشت گوسفند وغازومرغ خانگیو مرغابیواردک- میگو- بلدرچین - قورمه سبزی - کره - خامه- تخم مرغ- گوشت بز
میوه و غذاهای گرم وخشک : انبه - تخم شربتی - پسته - پونه - تره - جعفری- خرما- خرمالو - دارچین- ریحان - زردچوبه - زعفران - زنجبیل - زیتون - زیره سیاه - سیر - فندق - کشمش انگور سیاه - گردو - گل سرخ - لپه - مرزه - موسیر - موم عسل - نارگیل - نخود - نعناع- گوشت شتر و شتر مرغ وکبوتر وگنجشک - خورش فسنجان
میوه وغداهای معتدل : برگ چغندر - تمشک - گرمک - گندم - کاهو - موز- شیر گاو - کوکوسبزی - شیر برنج - گوشت کبک
میوه و غذاهای سرد و خشک : ازگیل - انار ترش - تمرهندی - جو - ذرت - ریواس - زرشک - سرکه - سنجد- گشنیز- گیلاس - لیمو امانی - لیمو ترش - لیمو شیرین - ماش - نارنج - نشاسته کشک - گوشت گاو - برنج
میوه و غذا های سرد و تر : اسفناج - آلو - انار - باقالا - بالنگ - بامیه - پنیر - خیار - دوغ - زردآلو- کدو - کدو حلوایی - گلابی - هلو - هندوانه ماست - مرغ ماشینی - قره قروت - ماهی - انواع سالاد با سرکه - روغن نباتی - نوشابه - سوسیس و کالباس - کره گیاهی